در حال بارگذاری ...
  • نگاهی به نمایش استیو جابز نوشته و کار مهران رنجبر

    از داستان آفرینش تا رنج انسان مدرن یا رنجِ گناهِ گاز زدن یک سیب

    عرفان پهلوانی- نمایش استیو جابز نوشته و کار مهران رنجبر در دومین روز از سی و هفتمین جشنواره تئاتر فجر در تالار حافظ به روی صحنه رفت. نمایش استیو جابزِ مهران رنجبر، بازگفت بخش­هایی است از زندگی استیو جابز، یکی از نامی­ترین نام­های قرن بیستم و بیست­ویکم. آفرینشی هنری که مانند بسیاری از آفرینش­های هنری دیگر، ریشه در واقعیت دارد، اما با بال تخیل پر پرواز گشوده است.

    الف- شکستگی (به جای درآمد)

    از نگاه و به باور بسیاری از اندیشمندان و فرهیختگان، تماشای تاتر آدابی دارد و آیینی؛ گرامی است و می­بایست شکوهمند برگزار شود. سال­هاست که بسیاری از نمایش­های نوگرا، گاه بنابر ضرورت­های هنری و زیبایی­شناسانه و گاه معلول تقلیدی کورکورانه، فرآیند اجرای خود را از بیرون از سالن آغاز می­کنند و تلاش می­کنند با فضاسازی­های گوناگون، تماشاگران را از ساحت اندیشه و عاطفه درگیر نمایش سازند. امروزه و به­واسطه­ی گسترش کمی و کیفی فضای مجازی و کارکرد رسانه­ای این فضا، فضاسازی اجرای یک نمایش از خانه­ی تماشاگران، از گوشی­ها و تبلت­های ایشان آغاز می­شود. فناوری­ای که فراوان و بسیار مدیون نامی است ماندگار و پرماجرا: «استیو جابز»....!!!!

    ب- تاتر و ورزش

    میان هنر تاتر و ورزش­های گوناگون، پیوند و همانندی­های فراوانی وجود دارد. می­دانیم که بسیاری از اندیشمندان و دارندگان بینش و روش در زمینه­ی هنرهای نمایشی و به­ویژه هنر بازیگری، از ورزش­ها بهره­های فراوانی برده­اند. همان گونه که ممکن است و بارها پیش آمده که در یک فرآیند مسابقه­ای، یک روز، روز یک تیم ورزشی یا یک بازیکن نیست و آن تیم یا آن بازیکن با وجود توانمندی­ها و ارزش­های فراوان، نمی­تواند به آن چه شایسته­اش هست دست یابد، گاهی یک روز، روز یک گروه تاتری یا یک بازیگر نیست. بی­گمان «فرزین محدث» بازیگری است پرتوان و خلاق که شایستگی­های خود را بارها ثابت کرده است. او از کم­شمار بازیگران ایرانی است که به بازآموزی باور دارد، اهمیت می­دهد و بدان می­پردازد. فرزین پا نمی­فشارد که تا همیشه از توشه­ی گذشته­اش بنوشد. او جایزه­ی بازیگری پارسال جشنواره­ی تاتر فجر را در خانه دارد. اما امروز، روز فرزین نیست و در این اجرای داوری جشنواره نمی­تواند به آن، آن و حال و مقام دست یابد. این ذات هنر است، ذات زندگی، که همیشه در اوج و فراز نمی­توان بود. آن چنان که آن بزرگوار فرمود: دنیا دو روز است؛ یک روز با تو و یک روز علیه تو.... روزی که با توست مغرور نباش و روزی که علیه توست صبور باش. به یاد داشته باش که هر دو پایان­پذیرند. فرزین، تا آن جا که من می­شناسمش، هرگز دچار تفاخر و تفرعن نشده است و از دیگر سو، صبوری و شکیبایی را به خوبی بلد است. امشب فرزین تلاش فراوانی کرد تا نقش­هایش را به بهترین ریختار بیافریند؛ فراوان انرژی گذاشت. اما نشد، آن چه باید می­شد و بیش از همه، تو گویی اندام­های گفتاری فرزین به او پشت کردند.

    پ- استیو رنجبر!!!!

    دانایی توانایی است. توانا بود هر که دانا بود. اما روی دیگر سکه­ی دانستن و آگاهی رنج است و اندوه؛ درد است و تشویش. نمایش استیو جابزِ مهران رنجبر، بازگفت بخش­هایی است از زندگی استیو جابز، یکی از نامی­ترین نام­های قرن بیستم و بیست­ویکم. آفرینشی هنری که مانند بسیاری از آفرینش­های هنری دیگر، ریشه در واقعیت دارد، اما با بال تخیل پر پرواز گشوده است.

    رنج آگاهی آن­چنان استیو جابزِ مهران رنجبر را به خود واداشته است، که این نمایش آن­چنان که می­شاید و می­برازد از زیبایی­شناسی دیداری برخوردار نیست. ارزش­ها، داشته­ها و زیبایی­شناسی هنرآفرینی بازیگران و فضاسازی شنیداری نمایش استیو جابز، به گونه­ای چشمگیر بر زیبایی­شناسی دیداری این نمایش پیشی گرفته است. طراحی صحنه و آکسسوار، طراحی لباس، طراحی نور و میزانسن­های این نمایش که همگی برخوردار از زیبایی­شناسی کمینه­گرا هستند، خلاقانه نیستند و بیشتر به نظر می­رسد که همان ایده­های دم­دستی و کلیشه­گونه می­باشند.

    فن بیان خوب و رسای مهران رنجبر، همچون هنرنمایی­هایی که پیش­تر از او دیده­ایم، نقطه­ی قوت و بارز بازیگری اوست. شوخی­های این نمایش بیشتر در حد شوخی­های واژگانی و کلامی باقی می­مانند. جهان این اثر پاسخ روشنی به این پرسش نمی­دهد که چرا این نمایش سه­سویه اجرا می­شود؟! بنابر کدام ضرورت و نیاز؟! و چرا طراحی­های این نمایش سه­سویه نیستند و تنها تماشاگران در سه سو نشسته­اند؟!

    دیالوگ­های این نمایش گاهی دچار شعارزدگی می­شوند. البته شعارهایی درخور درنگ و اندیشه و به یادماندنی. مانند آن جا که فرزین محدث، در نقش «بیل گیتس»، در بازگفت خاطره­ای می­گوید: «خوبه آدم هیچی نداشته باشه و ببخشه؛ نه همه چی داشته باشه و ببخشه.»

    عرفان پهلوانی

    عضو کارگروه نقد سی و هفتمین جشنواره تئاتر فجر




    مطالب مرتبط

    نگاهی به نمایش «لانچر پنج» به کارگردانی مسعود صرامی و پویا سعیدی

اما موش خورده شناسنامه من
    نگاهی به نمایش «لانچر پنج» به کارگردانی مسعود صرامی و پویا سعیدی

    اما موش خورده شناسنامه من

    امید طاهری- نمایش «لانچر پنج»، به نویسندگی و کارگردانی «مسعود صرامی» و «پویا سعیدی»، در آخرین شب از سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر، در تالار چهارسوی مجموعه تئاتر شهر روی صحنه رفت.

    |

    نگاهی به نمایش«یک تئاتر کوچک از انتهای دنیا» از فرانسه

تاتر یا شبه‌تاتر، مسأله این است
    نگاهی به نمایش«یک تئاتر کوچک از انتهای دنیا» از فرانسه

    تاتر یا شبه‌تاتر، مسأله این است

    محسن خیمه‌دوز- تالار حافظ در آخرین روز از سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر میزبان نمایش «یک تاتر کوچک از انتهای دنیا» به کارگردانی ازکیل گارسیا رمئو از کشور فرانسه بود.

    |

    نگاهی به نمایش «سردسیر» به کارگردانی مصطفی ابهری و محمد نقایی

ماموری که از سردسیر آمد
    نگاهی به نمایش «سردسیر» به کارگردانی مصطفی ابهری و محمد نقایی

    ماموری که از سردسیر آمد

    رسول نظرزاده- تالار سایه در مجموعه تئاترشهر در آخرین روز از سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر میزبان نمایش«سردسیر» نوشته محمد نقابی و به کارگردانی مصطفی ابهری و محمد نقایی بود.

    |

    نگاهی به نمایش «مرگ و پنگوئن» به کارگردانی پیام دهکردی

مرگ در کی یف، پنگوئن در تهران
    نگاهی به نمایش «مرگ و پنگوئن» به کارگردانی پیام دهکردی

    مرگ در کی یف، پنگوئن در تهران

    احسان زیورعالم- نمایش «مرگ و پنگوئن» نوشته محمد چرمشیر و به کارگردانی پیام دهکردی در یازدهمین روز از سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر در تالار استاد سمندریان مجموعه ایرانشهر به روی صحنه رفت.

    |

    نگاهی به نمایش «زندگی احمقانه» از کشور گرجستان

مسیح و مامور پلیس
    نگاهی به نمایش «زندگی احمقانه» از کشور گرجستان

    مسیح و مامور پلیس

    محمدحسن خدایی- نمایش «زندگی احمقانه» نوشته ریونوسوکه آگوتاگاوا و کارگردانی دیوید دیو آشویلی از کشور گرجستان در یازدهمین روز از سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر در سالن اصلی مجموعه تئاترشهر به روی صحنه رفت. دیواشویلی در پی اجرائی‌ست مملو از جادو و شگفتی، ...

    |

    نگاهی به پرفورمنس «فقط استخوان ها» از فنلاند

کارخانه ای عظیم بر مساحت دو متری
    نگاهی به پرفورمنس «فقط استخوان ها» از فنلاند

    کارخانه ای عظیم بر مساحت دو متری

    علی جعفری فوتمی- نمایش «فقط استخوان ها» نوشته و کار توماس مونکتون از کشور فنلاند در دهمین روز از سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر در تالار چهارسو مجموعه تئاتر شهر به روی صحنه رفت. نمونه جذابی از تئاتر فیزیکال با مفهوم تسلط کامل بازیگر بر اجزای تن و بهره برداری تمام ...

    |

    نگاهی به نمایش «فرآیند» به کارگردانی علی کرسی زر

خشونت با لبخندی ملیح و چهره ای دلربا
    نگاهی به نمایش «فرآیند» به کارگردانی علی کرسی زر

    خشونت با لبخندی ملیح و چهره ای دلربا

    امید طاهری- نمایش «فرایند» به کارگردانی «علی کرسی زر»، در بخش مسابقه الف سی و هفتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر در تالار حافظ به روی صحنه رفت. این نمایش یکی از هفت نمایش برگزیده جشنواره تئاتر دانشگاهی در سال گذشته بود.

    |

    نظرات کاربران